Sonuçlar

​

İşte çalışmamızın sonuna geldik, artık birtakım sonuçlar çıkarabiliriz.

​

a) Her şeyden önce, beslenme ve cinsellik arasındaki ilişkiler üzerine otuz kadar anlamlı soru sorulabilmiş olması bizi bu araştırmanın geçerliliğine inandırdı.

​

b) Ben kendi adıma, bu çalışma daha önce benim anavatanımda yayımlandığı için, kendi vatandaşlarımla Fransızların verdikleri cevapları karşılaştırırken, her soruda ayrı eğlendim. İtalyanlara oranla Fransızlar yemek lehine verdikleri cevapların fazlalığıyla dikkat çektiler. Parisliler dışında Fransızlar yemeğe baştan çıkarma, haz, sağlık nesnesi ya da uzun bir seyahat bahanesi olarak bizden çok daha fazla değer veriyorlar. Çok yakın bir tarihte üçüncü bir örneklemle, bu sefer Britanyalılarla da karşılaştırabileceğim için çok sevinçliyim.

​

c) Cinsiyet ve yaşa göre dağılımlar anlamlı farklılıkları ortaya çıkarmamızı sağladı. Erkekler ve gençler, bütünün içinde cinselliğe daha yakın cevaplar verirken, kadınlar ve daha yaşlı insanlar daha çok yemek lehinde konuştular. Sofrada veya yatakta sürprizler olsun, egzotik yolculuklar olsun, kadın hazlarının hiyerarşisi hâlâ çok fazla besinlerin etrafında dolaşıyor. Önemli istisna: Bir tek sırlar, Fransa'da, daha çok yastığın üzerinde açılıyor.

​

d) Sosyal meslek kategorilerinde ise zanaatkârlar ve tüccarlar, ardından da serbest meslek adamları erotizme daha yakınlar. "Seksi en çok anlayan" bölgeye gelince, o da hiç kuşkusuz Paris bölgesi.

​

e) Tek bir teessüf, belki: Fransa'daki çalışmamızda, İtalya'da yapmış olduğumuz gibi görüşülen kişileri kilolarına göre sınıflayamadık. Onun için İtalya'daki anketin kısa bir yorumunu yapmak isteriz: Biraz kilo fazlası olanlar (5 ila 7 kilo fazla) normal kilolulardan daha iyi ya da denk, kilosu normalden en az beş kilo eksik olanlardan ise daha iyi bir cinsellik gösteriyorlar.

 

Bu sonuçlara iki açıklama getirildi: Bir yandan biraz yağlı olmak gerekiyor ki cinsel hormonlar oralara yerleşebilsinler; diğer yandan, hafif yuvarlakça olan varlıklar muhtemelen ehlikeyif, yaşamı oburca kemiren gurmeler oluyorlar, çok ince olan insanlar ise, en azından istatistiklerde, itkilerine, cinselliğe de yayılabilecek bir kontrol uyguluyorlar. İtalyanlar rejimleri eleştiriyor: Onları gerçekten zayıflattığı doğruysa da bir yandan da öfkeli kılıyor ve erotik neşelerini azaltıyor. Baştan çıkarmak için ince olması ve zevk almak için de biraz toparlak olması gereken bu kadınlara karşı merhamet uyandıran birtakım sonuçlar... Basbayağı şizofren bir toplumda yaşıyorlar.

​

Son olarak, bu çalışmanın nihayetinde, Fransızlara birkaç tavsiyede bulunma cesaretini gösterebiliriz. Öncelikle baştan çıkarmaları için güzel bir öneri: Fransızları kalpten yakalayın, ama midelerini unutmayın! Baylar, genç kadınları tavlamak için, Eros'u hatırlatın, incecik, dal gibi olun ve onlara küçük, güzel yemekler hazırlayın; erkekliğinizden bir şey kaybetmeden onları ocağınızın dibinde yakalarsınız. Bununla birlikte, gizli romantizminizi unutmayın ve eğer günün birinde bir aşk romanı yazarsanız, kadın kahramanın adı için tavlamak istediğiniz kızın adını kullanın, bu onun kalbine doğrudan gidecektir... Size gelince hanımlar, genç adamları baştan çıkarmak için küçük yemeklerinize biber, yer mantarı ve zencefil katın (önemli olan iyice inanmak!), güzel bir şişe ve av eti sunarak erkekliklerini okşayın, egzotik seyahat düşleri kurdurtun; kısacası, hem kalpleri hem ağızları tarafından iştahlarını tahrik edin: O iştahtan onlarda istemediğiniz kadar var. Nihayet, büyüklerinizi tavlamak için aşçılık kozlarınızı daha da artırın ve bu alanda sürprizlerinizi ve yaratıcılığınızı kullanın; bu, uzun bir ömrün teminatıdır. Klasikliğinizi, edebinizi gösterin, ama buna karşılık karnınız dümdüz, kalçanız çok sıkı değilse de komplekslerinizi unutun: Yuvarlaklığınızla tavlayacaksınızdır. Ve yine de rejime girmek istiyorsanız, "denge" kaygınızı hatırlatın, sizi cesaretlendireceklerdir.

​

Aradaki Bağ Zedelenirse

​

Doymak bilmez iştahlar: Bulimia ve cinsellik

​

Anoreksiden yüzyıllardır bahsedilir ve bu konu üzerinde bolca edebiyat yapılmıştır. Yıllardır iyileştirmeye çalışılır; bugün hâlâ biyolojik psikiyatri ve psikanalitik, sistematik ve zihinsel-davranışsal terapiler, bulimia hastalığı gibi bir şeyi uyandırmadan fenomene en uygun tedavi yöntemi arayışındalar, ama bunun en ciddi biçimi, zihinsel anoreksi, hâlâ endişe verici psikopatolojik bir tezahür olmaya devam ediyor.

On yıl öncesine kadar bulimiayla ya da şişmanlıkla anoreksiye göre çok daha az ilgileniliyordu, çünkü toplumsal olarak yerini saptamak çok daha zordu. İncelik estetiği hükmetmeye başlayınca işin rengi değişmeye başladı. Böylece, vücudunu çağımızın ideal görüntüsüyle uyumlu hale getirememekten dolayı, bulimia bunalımlarının katlanarak arttığına şahit olundu.

​

Buna paralel olarak, bunalımların ve sosyokültürel yoksunlukların ürünü olan bulimia, göç gibi sarsıcı olaylarla çoğalıyor: Belirsizliklerle dolu ve tanımadık bir dünyada göçmenler ve çocukları, belirgin bir nesnel neden göstermeden beslenme üzerine odaklanma eğilimine giriyorlar. Yeni ülkelerinin beslenme alışkanlıklarını benimsemeleri için yeni kuşağı eğitmek gerekli. Ancak torunlar kuşağında bu aileler kabul edildikleri ülkenin ortalama ölçülerine ulaşıyor ve üyeleri de normal bir kiloya geliyor.

​

Kadınların hem ince hem de faal olmasını isteyen toplumsal baskı, bulimia hastalığını körüklüyor. Amerikalı bir araştırmacı, Brett Silverstein, 1900'den 1980'e kadar kadın mağazalarında kadınlara sunulan modelleri inceledi. Kadın vücudunun değişimi gün gibi ortada. 1925 civarı çılgın yıllarda, kadınlar erkek gibi giyiniyordu ve ne kalçaları ne de göğüsleri vardı. Ardından 40'lı yıllarda göğüsle boy arasındaki ilişki azamiyi yakalamak üzere yükseldi. 60'lı yıllarda, kadın özgürlüğü hareketi yeniden kadın formatlarından vazgeçilmesini istedi.

 

Ve eğer başka bir araştırmacının da yaptığı gibi, 1960 ve 1980 yılları arasında seçilen Amerikan güzellik kraliçelerinin vücut ölçülerini incelersek, inceliğin estetiğine doğru bir eğilim açık olarak ortaya çıkıyor. Görüntünün varlığa üstün geldiği fetişist bir kadın vücudu yaklaşımını getiren reklam görüntülerini de unutmamak lazım. Fizyolojik ihtiyaçlarla toplumsal imaj arasındaki uyuşmazlığın artma sebebi budur.

​

Estetik konusunda, ayrıcalıklı sınıfa ait olmak doğuştan gelen bir hak değildir, gittikçe daha katı rejimler yaparak o sınıfı fethetmek gerekir. Yine de zenginliğin incelikle doğal olarak orantılı olduğu düşünülebilir. Aslında bütün çalışmalar, kadınların toplumsal düzeyi yükseldikçe diyetle de daha çok ilgilendiklerini ve pahalı enerjetik ve biyolojik ürünleri daha çok satın aldıklarını gösteriyor. Toplumsal ilerlemenin yol verdiği boş zamanlardaki artış, jimnastiğe daha çok zaman ayırma imkânı sağlıyor. Ve prensip olarak zenginler daha çok zaman, para ve enerji harcadıkları için çoğunlukla fakirlerden daha ince oluyorlar.

​

Bulimianın klinik yönleri

​

TEŞHİS

​

Bulimia fenomeninin sıklığını kesin olarak tahmin etmek zor, çünkü çoğunlukla sıradan bir açlık itkisiyle karıştırılıyor. Apfeldorfer'e göre, nöbetler halinde görülen bulimia -en sık rastlananı-, kadınların en az yüzde 30'unda var. Ama bu rakamın sadece yüzde 2,5'i kusmaya çalışıyor ve yüzde 2,7'si bağırsak yumuşatıcı ilaç alıyor. Ciddi vakaları bu kadınlar oluşturuyor. Yaşam kalitesiyle ilgili diğer hastalıklarda üzüntüyle depresyonun, panikle korkunun karıştırıldığı gibi, bulimia vakasında da normal gündelik olgular psikosomatik belirtiler olarak algılanıyor. Patolojik bulimia beş kritere göre teşhis edilebilir:

​

1. Sınırlı bir zaman içinde, büyük lokmalar yutmak ve sık sık yinelenen gıda düşkünlüğü dönemleri.
    

2. Besinsel davranışlarda kontrol kaybı hissi.
    

3. Kusma, bağırsak yumuşatıcı ve idrar söktürücü ilaç kullanma alışkanlıklarının ortaya çıkması, fizik egzersizleri yapmak.
    

4. En az dört ay içinde, en az iki kere oburluk döneminin gerçekleşmesi.
    

5. Aşırı ve kalıcı kilo ve fiziksel görüntü kaygısı.
    

Bu kriterlere göre Amerika'da en az bir milyon bulimialı olduğu tahmin ediliyor. Fransa'da iki yüz bin kadar olmalı.

​

KRİZ

​

Cenevreli psikiyatr Marc Archinard gayet güzel tanımlıyor; bulimia krizi, hastanın öncelikle yeme itkisiyle savaştığı, sonra da birdenbire kendini bu itkiye bıraktığı ateşli bir durumla belirir. Bulimialıların, kontrol iradesinin ve kabiliyetinin yok olduğu, zayıflamış veya yarı hipnotik bir uyanıklık halinde yemek yemeleri nadir değildir. Bu anlarda kendilerini ikiye bölünmüş gibi hissederler, kendi seyircileri gibi. Gececi bulimikler buzdolabını gece boyunca boşalttıklarını zaten ertesi sabah hatırlamazlar.

​

Christelle bir eczacılık öğrencisi. Kendini çalışkan, dürüst ve bilinçli, ama bulimik olarak tanıtıyor. Tipik bir 80'li yıllar maliyecisi olan babası, kendisi için esnek bir ahlakı olmakla birlikte, kızına karşı çok katı davranıyor. Takıntılı bir kişilik olan annesi ise ritüelleriyle meşgul olduğu için evden dışarı hiç çıkmıyor. Neredeyse özürlü, sürekli bir arkadaş ihtiyacı duyuyor. Yani aile içinde, hani kaçan kurtulur durumu var: Kimse onunla ilgilenmek istemiyor. Baba seyahatte, iki erkek kardeş ise kızlar ve derslerinden başka şey görmüyor. Annesinin bunalımlarının sonuçlarına katlanacak bir tek Christelle kalıyor; en çekingen olan, en az güzel olan, kanadı kırık kuş Christelle bir acı-üzüntü deposu haline geliyor.

​

Christelle'in gizli tutkusu şekerlemeler. Şekerlemeler, annesinin anlayacak halde olmadığı bir tatlılık veriyor kıza. Onlardan sınaî miktarda satın alıyor. Bazen kendini sınırlamayı deniyor ve batmış bir gemiden kurtulanlar gibi az yiyerek, satın aldığı miktarı azaltıyor. Sonra tekrar krizler onu yakalıyor ve daha eve bile girmeden arabasındaki bütün şekerlemeleri mideye indiriyor. Bir gün onları çöpe atmak için durmuş, ama sonra geri dönüp hepsini toplamış ve yemiş. Bunun gibi şeyler hakkında kendini cezalandırmak için bütün bir gün oruç tutuyor, bağırsak yumuşatıcı ilaçlar alıyor, daha nadir olarak da kendini kusturuyor.

​

Bu tarz beslenme düzensizliklerinde, hastayı oburluk ya da oruç gibi aşırı durumlara sürükleyen orta yol korkusudur. Yine de, Christelle'in asla obez hale gelmemesini sağlayan bu suç ve ceza ikilisi olmuştur.

 

Hatta bulimianın başında otuz beş kilo kaybetmiş. Christelle'in sorunu aslında çözmek için görece kolaydı: Antidepresan verdiğimiz bir psikoterapi yeterli oldu. Ama hassas kişilik yapısı bâkiydi ve bir ilkbahar günü, Christelle yine çalışma odama geldi.

​

Nişanlandığını söyledi ama gebeliği ve çocuğun gelişini kaldıramamaktan korkuyordu. Gelecekte olacak bu iki hadise eski korkularını yeniden ateşlemişti. Hamile kalma fikri, ölçüsüzce genişleyen vücut hayalini yüzeye çıkarmıştı. Üstelik, besinsel tutumunu altüst eden psikolojik sorunlar cinsel hayatına da yansıyordu ve güçlü bir ödev güdüsü olduğundan, hem kendini hem nişanlısını tatmin etmek için bütün gücünü harcıyordu. Onun nişanlısıyla fiziksel ilişkilerinde bir sorun yok, ama şekerlemeler için olan tutkusundan epey uzak; sadece onlar onu orgazma benzer bir hissiyata sürüklüyor.

 

Christelle suçluluk hissi olmadan bir zevk âlemine giremiyor ve kendini orgazma bırakmasını sağlayan yarı bilinçlilik halini yakalayamıyordu. Bugün daha dengeli ama hâlâ tam açılmadı. Christelle'in öz güvenini kazanması lazım. Ancak bu şekilde bulimiadan kurtulup duygusal ve cinsel hayatını düzeltebilir.

 

PSİKOLOJİK OLGULAR

​

Obezliğin olduğu gibi bulimianın da ardında çeşitli kişilik yapıları gizli:

​

• Doymak bilmez ve arkaik orallik: Bulimia krizleri uyuşturucu olmadan uyuşturucu bağımlılığına benzer;
   

• İtkisellik: Kleptomanlardaki ihtiyaca benzer, obsesif türde, bastırılamaz bir kendini tutamamazlıktır;
   

• Manyaklık derecesinde bir zaaf: Monosemptomatiktir, yemekle sınırlıdır, simgesel anlamını da anlamak gerekir.
   

Don Juan tiplemesi, doymak bilmez bir orallik olan birinci kategori için mükemmel bir örnek. Noëlle Châtelet'ye göre çokşekilli orallik arketipinin somut örneğidir. Sürekli olarak arzusu tarafından kamçılanan Don Juan sofradan yatağa, sofra örtüsünden yatak örtüsüne geçer, her zaman tüketmeye hazırdır. Doymak bilmez cinsel iştahı bulimiaya benzer. Sadık hizmetçisi Leporello cinsel zaaflarından olduğu kadar beslenme marifetlerinden de yılmıştır: "Ah! Ne barbar bir iştah, ne büyük lokmalar! Sanırım bayılacağım."

​

Don Juan'ı tatmin eden tene tek alternatif, yatakta da sofrada da, artistik yüceltmedir. Çünkü ağız bir tek öpüşmek ve yemekler için yapılmamıştır, kelimeleri dolaştırmak için de yapılmıştır. Kelimelerin keyfi bazen en üstün ihtiyaçların yerini doldurabilir.

​

Klinik deneyler, asabi açlıktan şikâyet eden oral kişiliklerin sorunlarının çoğunlukla kilo fazlası ya da seks düşkünlüğü, kleptomani, alkolizm ya da kumar tutkusu gibi davranış bozuklukları şeklinde ortaya çıktığını doğruluyor. Günümüzde, bu kişilikler, bütün sağduyularını unutturacak kadar güçlü bir ihtiyacı karşılamak isteyeceklerinden, daha fazla AIDS'e yakalanma riski taşırlar.

​

Kilosunu kontrol etme ihtiyacı her zaman asabi açlığa ağır bastığı için tipik bulimia'ya obezliğin refakat etmesi enderdir. Dolayısıyla eğer yıkıcı davranışları teşvik eden psişik enerjileri -çoğunlukla çocukluktan gelen- tanımlamak istiyorsak, görünüş değişikliğinden çok yiyeceğe doymayan davranış biçimine dikkat etmemiz gerekir. Renate Göckel'in iki yıl boyunca psikoterapi uyguladığı bulimialı Anna K. vakası bunun için iyi bir örnektir. Bu tipte bir sürü kişilikte olduğu gibi, Anna da bir genç kızın saklanması gereken maskenin arkasına saklanıyor: Sevgi dolu bir kız, mükemmel bir eş, örnek bir çalışan; sürekli diğerlerinin takdirini arıyor. Hiperaktivitesiyle, ne iyi kanalize olmuş bir agresiflik ne de cinsellikle ifade edilebilen epey aşırıya kaçan tutumunu telafi ediyor.

​

Bulimialı kendi içinde bir kara delik gibi kişiliğinin şeytansı bir görünüşü olarak algıladığı gerçek doğasını korumak istemekten vazgeçemez. Bunalımları başlatan da bu imkânlar olmadan aşırı ölçüde durumu kontrol etme ihtiyacıdır. Cinsel alanda da bulimialı "hayır" demekten korkar: Terk edilme ya da olumsuz yargılanma korkusu onu her tür sıkıntıya katlanmaya iter. Bulimialı hem yiyeceğe hem de başkalarının kendisinde oluşturduğu imaja bağımlıdır.

​

Bulimia vakasında açlık krizlerinin simgesel anlamı her zaman aranmalıdır. Şunları belirtiyor olabilirler:

​

• Duygusal bir boşluğu doldurma ihtiyacı;
   

• Korkuyu, korkutucu hale gelmeden sakinleştirme ihtiyacı;
   

• Söylenecek lafın yıkıcı özelliğinden ürküp ağzı tıkama itkisi;
   

• Cinselliğin yerini gıdayla doldurmak;
   

• Kadın kimliğinin reddi ve kişiliğin fallik ve dışbükey bileşeninin bulimia yoluyla elde edilmesi.
   

Renate Göckel'in iddiasına göre cinsellikte bu kadınları en çok korkutan, kendilerini bütünüyle eşlerine bırakmak. Oysa bulimia çoğunlukla itkiselliğe ve kendi üzerindeki baskıları kaldırmaya eşlik eder. Nemfomani krizleri açlık krizleriyle dönüşümlü oluyor ve meselenin düzensiz beslenmeden çok psişik bir sarsıntı olduğu kesinleşiyor. Zaman ve mekânsal kategoriler krize giriyor ve yerlerini sadece anın aciliyetine bırakıyorlar. Takıntı, "şimdi ya da asla" diye tanımlanabilir.
 

Odile dört yıldır arkadaşıyla çıkıyor ve tatmin edici bir cinsel hayatı var; sadece, sevişirken başka erkekleri düşlüyor. Yirmi beş yaşında, üç ay içinde evlenecek ve sürekli aynı erkekle yatması gerektiği fikri onu perişan ediyor. Gün içinde başarılı bir hastabakıcı, geceleri yemek yemek için kalkıyor.
 

Evlerinde oturduğu ebeveyni buzdolabına kilit vurmuş ama Odile kendine ikinci bir anahtar yaptırmış. Krizden sonra, kusana kadar uyanık kalıyor; hatta parmaklarını boğazına sokmadan kusabilmek için bir teknik bile geliştirmiş. Kilosunu bu şekilde barbarca kontrol etme yolu sayesinde ince ve cazip kalmayı beceriyor.

​

Çocukluğunda dışkılarıyla oynamaya başladığı zaman bir pediatriste götürmüşler. Oysa bir psikoloğa göstermeleri gerekirdi. O zaman psikolog Odile'in annesine, bu "tatsız" oyunların fazla az şefkatli ebeveynin dikkatini çekmek için oynandığını açıklayabilirdi. Ve eğer, sırf hijyenik sebepler yüzünden ona dokunmamak yerine biraz daha fazla sarılsalardı, peşinden gelecek bir sürü sorunu engellemiş olurlardı. Aslında bugün, Odile geceyle gündüzü, yemekle seksi birbirine karıştırıyor. Eril boşalması gündelik bir aktivizme dönüşüyor ve bizden yardım istediği sayıklar hali uzun dönemli bir terapi projesinin hazırlanmasını zorlaştırıyor. Krizlerinin kökeninde tam da bu ivediliğin olduğunu anlatmaya çalışıyoruz.

​

Müstakbel kocasıyla bütünüyle aynı biçimde hareket ediyor. Ona hayran ama cinsel olarak çekici bulmuyor. Onu öpemiyor: Odile için ağız, tıka basa doldurmak ve kusmaktan başka bir işe yaramaz. Onun yerine, güven, okşama ve kendini gebe hissetmek için de bir çocuk istiyor. Müstakbel çocuğun ufkunda beliren sıkıntıları görüyorum; daha şimdiden anoreksi sorunlarıyla muayene olmaya geleceği günü hayal edebiliyorum. Belki de Odile'in, yaşamın üzerine kurulduğu telafi zincirini fark etmesi için bu noktaya gelmesi gerekecek: Yemeğin yerini tutan çocuk, cinselliğin yerini tutan yemek, doyurulamaz bir nostaljisi olan anne sıcaklığının yerini tutan cinsellik.

​

En başta besinsel işlevler bir telafi görevi görse de zamanla bir kölelik haline döner. Yaşam iyi günler -normal yenen- ve kötü günler -açlık krizlerine tutulunan- olarak ikiye ayrılır. Açlık ve sonra kusmalar, gizli takıntılar haline gelir. Çark bir kere dönmeye başladı mı mekanizma bir daha durmaz. Kumar düşkünlerinde olduğu gibi, bulimialılar da geçerli olan tek kuralın "ya hep ya hiç" olduğu mazoşist bir orjide azaplarını sonuna kadar çekmek zorundalar. Çünkü bulimialılar duygularından çekinirler: "Eğer hislerimle hareket etseydim sonunda asosyal olurdum" diyor Odile. Kararsızlık içinde, başkalarının ihtiyaçlarıyla meşgul olması ya da bir parça yiyerek kendini tatmin etmesi gerekiyor.

​

Yemek aynı zamanda sinirleri yatıştırmaya da yardım eder. Anne K. bu işlevin semptomatik bir epizodunu anlatıyor. Bir arkadaşına kahve içmeye davet ediliyor ve ev sahibinin sürekli kendisini eleştirdiğini düşünüyor. Tepkisel olarak üç dilim pasta yiyor. Ardından "kendisine rağmen" kahve fincanını deviriyor ve yeri temizlemeye başlıyor. Eve döndüğünde, aptalca davranışlarından kendini suçlu hissettiği için yemiş olduğu üç dilim pastayı unutup yiyeceğe saldırıyor. Ardından kusuyor ve kendini yeniden suçlu hissediyor. Cinsel hayatından bahsedecek olursak, Anne orada da rahatsız. Çok nadir orgazm olabiliyor, o da ancak biraz içkiliyse. Aldığı keyif sevgilisine oranla çok sınırlı: Kendini bırakırsa aşağılanacağını düşünüyor. O zaman her şeyi kendine yasaklıyor: Fazla arzu olmasındansa hiç olmasın daha iyi.

​

İtkilerine hâkim olma yetilerini kaybettikleri için bulimialılar sonunda kendileri için çok az zaman ayırır hale gelirler. Boş zamanı, bunaltıcı bir alan ve çılgınca yemek yiyerek doldurmak gereken bir boşluk olarak algılarlar. Kendini kontrol etmek ve kendine hâkim olmak arasındaki büyük farkı daha önce açıklama fırsatı buldum. Anoreksikler gibi bulimialılar da kendi "iç"lerine hâkim olamadıkları için dışarıdan ve gönüllü bir kontrol uygulamayı denerler. Çoğu, bunalımlarını temizlik yapmak gibi obsesif alışkanlıklarla telafi etmeyi dener. Bu insanlar çoğunlukla toplumsal bağlamlarının içine gayet iyi girmiş ve "önce ödev, sonra keyif", "komşular ne düşünür", "her kötülüğün başı işsizliktir" türünden mesajları bütünüyle içlerinde yaşarlar. En çok, lüzumsuz gördükleri oyunları aşağılarlar; çünkü, ilkesel olarak, olması gerektiği gibi bir çocuk yararlı işler yapan çocuktur. Psikanalist Wolf Schmidbauer, toplumsal nitelikli faaliyetleri tercih eden bu bulimialı kategorisini tanımlamak için "asistansiyel sendrom" tabirini kullanmıştır. Eğer bu kişilerin çocukluklarını biraz karıştıracak olursak, şefkatini kaybetmekten korktukları için hiçbir zaman annelerine karşı çıkamadıklarını görürüz.

 

Ve anne sevgisini ya da kimbilir, koruyuculuğunu kazandıklarına dair yanlış inançları, daha ileride hayatlarına ağır bir biçimde yansır.

​

Bulimia çoğunlukla panik ataklar gibi geri dönüşlü bir biçimde ortaya çıkar. Açlık krizleri özellikle öğleden sonra ve akşam vakitleri üst üste gelir, ama o veya bu yemeğe kapılmak kişiden kişiye değişir: Monomanyaklar -özellikle çikolata yiyen- ve her şeyi yiyenler vardır. Her şeyi yiyenler asıl daha ciddi vakaları oluştururlar. Açlık krizi, kendilerini cezalandırdıkları kadar doldurmalarına da sebep olur ve bazı bulimialıların zayıf karakterli insanları aşağıladıklarını sık sık görürüz: Bu da bir mazoşizm belirtisidir. Bulimialılar âşık olduklarında kukla muamelesi görmeye razı olurlar.

​

Kusmalar, içerdikleri şiddetli aciliyetle birlikte, açlık krizinin ya da ona son verme yolunun dengi olarak algılanabilir. Bazen mekanizma oto-erotik bir şekil alabilir. Parmakları ağıza sokmaktan duyulan utanç, mastürbasyonun ortaya çıkartabileceği hislerle karşılaştırılabilir. Ama kusmalar, açgözlülüğün sebep olduğu utancın kefaretini ödeme yoludur.

 

Bu son sembolik duruma epey sık rastlanır; çünkü, Michel Balint'in "oknofil" kişilikleri gibi (dışsal riskleri göze almaktansa kendi içlerindeki dengeyi kurmaya çalışan tipler), bulimialılar da dengelerini yemeğin içinde bulmayı umarlar. Başka bir deyişle, tatminsizlik onlara göre kendi kendilerinin dışında olanların halidir, oysa mutluluk, az da olsa, "içeride" durmaktadır.

​

Bulimialı kadınların cinsel hayatı

​

Daha önce de gördük, bulimia kadınlarda erkeklere oranla ten kat daha fazla ortaya çıkar. Bu sebeple de, kadınların cinsel geçmişleri ve bu geçmişin beslenme alışkanlıkları üzerindeki etkisi üzerine klinik çalışmalar bulmak daha kolay.

​

Bilimsel literatür genelde çocukluk döneminde maruz kalınan cinsel tacizlerle yetişkin yaştaki bulimia arasında bir ilişki olduğunu onaylıyor. 1980'de, Karen Beckman'ın incelediği üç yüz kırk bulimialının hiçbiri aile içinde cinsel sorunlar yaşamamıştı, ama önemli bir oran, aile ortamı dışında cinsel tacize uğramıştı. 1989'da, Dr. Sloan'ın yönetiminde bir araştırma grubu, çalışmalarının nesnesi olan bulimialıların ve ciddi anoreksiklerin yüzde 39'unun geçmişte cinsel tacize uğradığını ortaya çıkardı.

 

Kendini cinsel tacizleri incelemekle sınırlamayıp aile atmosferini de hesaba katan G. Waller'ınki gibi daha yakın tarihli çalışmalar kendine saygının ve aile içindeki duygusal alışverişlerin önemine işaret ediyorlar: İki fenomen de, özellikle ikincisi, cinsel taciz kurbanları gibi besinsel patolojilerden mustarip kişilerde de yoklar. Bunun ötesinde, bulimialılar, yeteri kadar direnmedikleri için kendilerini suçlayan cinsel tacize uğramış çocuklarla aynı suçluluk hissini taşırlar. Bulimia vakasında, tacizci rolünü yemek üstlenir. Sonuç olarak, cinsel taciz ve besinsel patoloji arasındaki bağın çizgisel bir nedensellik ilişkisi değil, dairesel bir etkileşim olduğu anlaşılıyor.

​

1942 yılında kırk bulimialı üzerinde yapılan bir araştırma sayesinde, G. Waller cinsel taciz ne kadar erken yaşta başa gelirse bulimia krizlerinin ve kusma seanslarının da o kadar önem kazandığını keşfetti. En ciddi vakalarla, cinsel taciz on dört yaşından evvel, tekrar edilerek ve hep ailenin aynı üyesi tarafından yapıldığında karşılaşılıyor. Bu tip vakalarda, yerken ve kusarken yenen ve çıkartılan şey gıdadan çok travmatik deneyimdir. Bu çalışmalar, anoreksiyle bulimia arasındaki ortaklığın keyfi olduğunu da onaylayacaktır. Phyllis Lacey'e göre bulimialılar, alkolden, uyuşturucudan ya da seksten yakalarını sıyıramayan kişiliklere çok benzerler. Yani bulimia beslenmeden çok bir davranış patolojisi olmalı.

​

Yetişkin yaşta cinsellik analiziyle de bu zaten kanıtlanıyor. A. M. Haymes'in bir çalışmasına göre, bulimialılar cinsellik ve beslenmeyle ilgili olarak aynı itkisel davranışı sergiliyorlar. Yemek yemek sanki sakinleştirici almak gibi: Sakinleştiriyor ve kendi cinselliğinin utancını saklıyor. Bazıları bulimia krizleriyle, cinsel ilişkiler ve mastürbasyon yoluyla mücadele etmek istiyor. Böyle bir vakada, tam da zevk almayı sağlamak yerine ihtiyacın aciliyetini susturmak eğilimindeki asabi açlıkta olduğu gibi, cinsel ilişkinin erotik hiçbir hedefi yok. Bulimialı, besinin besinsel olmayan işlevleri (BBOİ) ve cinselliğin cinsel olmayan işlevleri (CCOİ) arasında salınırken yaşamı anlamını yitiriyor. Kimliği de bundan etkileniyor; bazı yazarlar bulimialı kadınlarda eşcinsellik oranının yüksek olduğuna işaret ediyorlar.

 

R. H. Striegel-Moore'un lezbiyen bulimialılar üzerinde gerçekleştirdiği bir incelemeye göre, bu kadınlar diğerlerine oranla daha fazla asabi açlık krizlerine yakalanıyorlar ve daha nadir rejim yapıyorlar: Onlara göre dişi güzelliğinin kuralı aslında toplumsal kültür içinde erkek üstünlüğünün ifadesinden başka bir şey olamaz ve buna uymaya tahammül edemiyorlar.

​

Eğer bulimialı kişiliklerin cinsel yaşamı bu denli az tatminkâr görünüyorsa, bunun sebebi gelişiminin farklı anlarında frenlenmesidir. Cinsel problemlere sebep olan kuşkusuz bu açlık krizleri değildir; daha çok, kendine saygı eksikliği ve kendi vücudu hakkında edinilen olumsuz yargıdır. Bulimia vakalarında en gelişmiş terapi yaklaşımları diyeti ikinci plana atar ve vücut bakımıyla psikoterapi üzerinde yoğunlaşır.

​

Bizim araştırmamız

​

Véronique Jagstaidt geçtiğimiz günlerde Cenevre'de bulimialı kadınlar üzerinde bir araştırma yürüttü. İncelenen örneklem altmış hastadan oluşuyordu: Otuz bulimialı ve kontrol grubu için de otuz sağlıklı kadın. İki grup da aynı yaş ve aynı sosyokültürel düzeydeki deneklerden oluşuyordu. Besinsel Tutum Skalası (BTS) ile Cinsel Tutum Skalası'nı (CTS) karşılaştırdığımızda, oto-erotizmin etki alanı iki grupta eşit olsa da, bulimialı ailelerde epey baskıcı bir tutumun ortaya çıktığını anladık. Bu kadınların cinsel eğitim almış olduğu birkaç vakada, kadınlar bu eğitimi yaralayıcı bir hadise olarak hatırlıyorlar.

 

Bulimialıların grubunda, kontrol grubuna oranla iki kat fazla cinsel tacize rastlanıyor: Bulimialıların yüzde 10'u babalarıyla ensest yapmış olmanın ağır yükünü taşıyor, yüzde 20'si birkaç istenmeyen ilişkiyi itiraf ediyor. Çocukluk sırasında teşhircilerle ve sübyancılarla ilişkiler oldukça sık.

​

Bulimianın güçlü bir cinsel anoreksiyle birlikte yürüdüğünü başka analog araştırmalar da tasdik ediyor: Arzu çoğunlukla yoktur ve hasta sanki kendisinin seyircisiymiş gibi cinsel ilişkilerini dışarıdan yaşar.

Bahsetmiş olduğumuz bilimsel literatürün akılda kalacak genel yönelimleri hangileridir?

​

1. Sırayla birbirlerinin yerini alma eğilimindeki besinsel bulimiayla cinsel bulimia krizlerinin dönüşümü, bir tek "çoklu-bağımlılık" denen kategori içinde doğrulanıyor. Vakaların büyük çoğunluğunda, bulimialı kadınların fakir bir cinsel hayatı var ve duygusal ilişkiye karşı belirli bir kayıtsızlık gösteriyorlar.
    

2. Bugün psikoloji, Hilde Bruch'ün daha önce ileri sürdüğü gibi yetişkinlerin besinsel patolojileriyle gelişme döneminde meydana gelen oral bozukluklar arasında doğrudan bir ilişki olduğu hipotezini terk etme eğiliminde. Ve tam tersine, bu kadınların hem kendileriyle ve kendi bedenleriyle hem de ötekiyle ilişkilerinde doğru mesafeyi koymalarını engelleyen sebep, kişisel etkileşim patolojilerinde ve bedensel, duygusal ve cinsel yakınlığın yanlış gelişmesinde aranıyor. Philippe Jeammet bunları yeni bağımlılık türleri arasına kaydetmekte bir sakınca görmüyor.
    

3. Bulimialı hasta kadınların biyografisinde bu denli cinsel tacizle karşılaşmamızın sebebi hayır demeyi bilmemeleridir. Çok fazla "iyi yetiştirilmiş" ve en iyisini yapmak isteyen müstakbel bulimialılar, çocukluklarını anne babalarına yaranmakla geçirirler. Anne sevgisine o kadar bağlıdırlar ki redde karşı çıkma tecrübesini asla yaşamazlar: Buna yapıcı "hayır" denir. Bu küçük kızları cinsel tacizciler için kolay avlar haline getiren, yetişkinler tarafından sevilme ve onaylanma ihtiyaçlarıdır. Ve eğer taciz aile ortamında oluyorsa, bu tam da kişisel özerk alanların oluşmasını engelleyen patolojik aile yüzündendir. Bu tip ailelerde sık sık alkolizme rastlanır ve bilindiği gibi, alkolik anne babaların çocuklarının üzerinde bariz bir yıkıcı etkileri vardır.
    

4. Alkolik anne babaların tutumu, çocukları tarafından çarpıtıcı bir ayna ve kendi sınırlarını kötü denetleme örneği olarak algılanır. Bu yüzden bir tek cinsel gelişmeleri değil, bütün psişik oluşumları zedelenir. Doğal evrim sırasında, küçük kız anneye bağlılığından sıyrılmak için babasına yaklaşarak Oedipus üçgenini yaratır. Babasının dizlerinin üzerinde oynamaya giderek (ya da babasının yerini tutacak birinin) ve onunla evlenmeyi düşleyerek, küçük kız annenin mutlak kudretini sarsar: Yetersiz olarak algılanan anne, sonunda fallik annenin yerini alır. Baba kimliğiyle anne kimliği arasındaki bu gidiş geliş, olgunlaşmayı sağlar. Anneyle ortakyaşarlık (sembiyotik) tarafından önü kapanacağı için başka türlü olgunlaşmaları mümkün değildir. Bu arada, baba evde olmadığı zamanlarda, ya da daha kötüsü küçük kızın kışkırtmalarına izin vermediğinde, ya da hatta bundan faydalanmaya kalktığında, küçük kızın sınırlarını algılamasında bir karışıklık ve dengesizlik yaratmaktan başka bir şey yapmış olmaz. Ve bulimialı hastalarda asabi açlığı ortaya çıkaran da tam anlamıyla sınır patolojisidir.
    

Yani, bulimia besinsel bir patoloji olmaktan çok, düzenle düzensizlik arasındaki dönüşümün patolojik olarak işlevsizleşmesi olarak kabul ediliyor. Ve yine bu sebeple rejimden başka bir şey önermeyen tedaviyi yüzeysel buluyoruz. Daha modern olan plürifaktöryel yaklaşım, psikotropik ilaçlar, birey ya da grup psikoterapisi ve vücuda yaklaşımı içeriyor. Ancak kendilerini algılamaları, yani kendi vücutlarını ve kişiliklerini algılamaları teşvik edilirse besinsel sorunun çözümü için bir şeyler yapılabilir.

​

Profesör W. Vandereycken'in Brüksel yakınlarındaki Louvain kliniğinde denediği ve bizim de Cenevre'de uygulamayı düşündüğümüz metot kesinlikle klasik değil. Niyetimiz, geleneksel terapilere, hastaların birbirlerini geçmiş ve şimdiki cinselliklerinin anlamı üzerine sorgulayacakları bir düzine grup terapisi eklemek. Bu çekici bir formül; çünkü daha önce de gördüğümüz gibi, besinsel dengesizlikleri kışkırtan çoğunlukla cinsel meselelerdir.

​

Obezlik ve cinsellik

​

Şişmanlama korkusu en genç olanların bile hayatını zehir ediyor. 3064 İsviçreli öğrenci arasında yapılan bir ankete göre, erkeklerin yüzde 38,5'i ve kızların yüzde 53,6'sı kilolarına dikkat ediyor. Kızların yüzde 20,5'i ve arkadaşlarının da yüzde 8,5'i rejim yaptıklarını belirtiyorlar. Gençlerin güzel ve dertsiz olduğunu kim hâlâ söyleyebilir? Yaşla beraber durum daha da kötüye gidiyor. Doktorların tehditlerine (kalp ve damar komplikasyonları tehlikesi) ve sosyologların tehditlerine (şişman olmak çekicilik konusunda bir handikap yaratır) karşısında, en sağlam olanlar bile kırılıyor, bir cimnastik kulübüne yazılıyor ve rejime giriyor. Rubens'ın Üç Güzel'i ve Renoir'ın Yıkananlar'ı hâlâ müzelerde hayranlıkla temaşa ediliyor ama onlara benzeyenlerin kaderi oldukça farklı.

​

En dikkatsiz okuyucunun bile BMI'den, şişman mı, normal mi, yoksa sıska mı olduğumuza karar veren şu formülden bahsedildiğini duyduğu noktadayız. Bizim zengin toplumumuzda kilo fazlalığı ve bazen obezlik ağır basıyor. Gerçekten kilo fazlası olanların üzerine, kiloları normal olduğu halde zayıflamak istediklerini bildiren, Avrupalı kadınların yüzde 26'sını da eklemek gerekir. Neden zayıflamak isteniyor? Sağlık nedenleriyle (yüzde 94), beğenilmek için (yüzde 61), iş hayatında başarılı olmak için (yüzde 40). Bütün bu rejim delilerini tatmin etmek için herkes anında beslenme uzmanı oluyor, termal tedavi merkezleri açılıyor ve bütün televizyonlar kendilerini bu konuya adıyor.

​

Bu bölümde, erotizmle obezlik arasındaki bağı inceleyerek, biyolojik etkenler yüzünden obezliğin yarattığı cinsel problemlerle, sonra duygusal ve cinsel sıkıntıların sonucu olarak obezlikle ve nihayet rejimlerin sebep olduğu cinsel sorunlarla ilgileneceğiz. Ama farklı obezlik tiplerini anlamak için -obur, açgözlü, pasif- öncelikle tarih, sosyoloji ve psikoloji parkurlarını koşmak ve bu disiplinlerin gıdaya, besinsel güdüye ve vücut imajına verdikleri önemi anlamak gerekiyor.

​

Toplumsal imaj

​

Le Sexe dans l'histoire'ı yazan Reay Tannahill gibi tarihte obezliğin bir değer olarak algılandığı dönemler olduğunu iddia eden yazarlar nadirdir. Hiç değilse birisi için "ağırlığınca altın eder" tabiri kullanılmaya devam ediyor, ki bu Ağa Han için cuk oturuyor. Genel anlamda obezlik sürekli eleştirildi. Katı Spartalıların şişmanlara karşı en ufak bir hoşgörüsü yoktu, Atinalılar da şişmanlığı hiç takdir etmiyorlardı ve Sokrat formunu korumak için her sabah dans ederdi. Romalılar çok yiyenleri öyle algılıyorlardı ki, vomitorium'u icat ettiler. Orta Çağ'da, basit toplumsal kınanmadan ilk günaha götüren adım neşe içinde atıldı. Daha önce gördük, bu noktadan sonra şeker ahlaksız bir madde haline geldi. Keşişleri zengin bir yemekten alıkoymayan şey, bunu da görmüştük: Yakın tarihli bir çalışma onlara beş bin kalori getiren bir yemeği ortaya çıkarıyor. Tarihteki dönemlere göre inişli ya da çıkışlı, gıdaya hâkim olma erdemlerine verilen değer artıyor. Son birkaç on yıldır, şair Ogden Nash'ın "Amerikalıların takıntısı" dediği şey ortaya çıkıyor: Yaşam rejimi yapmak.

​

Şişmanların toplumsal dağılımları üzerine yapılan araştırmalar benzer sonuçlar veriyor. M. E. Moore'un ve yardımcılarının New York'ta, yetişkinler arasında yaptığı bir çalışma dişi obezliğin, en düşük sosyal sınıflarda yüksek sınıflara oranla yedi misli fazla olduğunu gösteriyor. A. J. Stunkard'ın Amerika'daki okullarda yaptığı bir diğer araştırma da bu eğilimi tasdik ediyor: Fakir ailelerin kız çocuklarında yüzde 29 obezlik varken zengin ailelerde neredeyse yüzde 3. Fark daha az olsa bile, erkek çocuklarda da durum aynı. Almanya'da yürütülen analog bir çalışma bize farklı ve orijinal bir yanıt getirdi: Orada obezlik, toplumsal düzeyi az gelişmiş kadınlarda yine yüksek, ama erkeklerde, en zenginler en şişman oluyorlar. Sanki Alman toplumsal uzlaşması kilo, iktidar ve prestiji birbirine bağlıyor gibi.

​

Aynı olguya bazı Üçüncü Dünya ülkelerinde de rastlıyoruz. Buna karşılık, Batı'nın her tarafında obezlik bariz bir toplumsal yetersizliğe denk düşüyor. Yirmi ve otuz yaşları arasında dokuz bin kişi üzerinde gerçekleştirilen başka bir Amerikan çalışması, orta halli bir kökenden gelen insanların, daha rahat bir ortamdan gelenlere oranla iki misli fazla obez olma olasılığı olduğunu gösteriyor. Kadınlarda bu oran bire üçe çıkıyor. Ve diğer kategorilere göre, el emeğiyle çalışanlarda daha fazla obeze rastlanıyor. Ayrıca, ince kadınların kariyer yapmaları için şişmanlardan daha fazla imkânı olacaktır, ama küçük bir çekince var: İnce olanlar salt çekici oldukları için başarılı olmuyorlar, onlar daha hırslılar ve bu sayede ince kalabiliyorlar.

​

Her yedi yılda bir, yaklaşık bin Bostonlu genç üzerinde yapılan bir çalışma sayesinde, şişmanların sadece fakir, az eğitilmiş ve çoğunlukla yalnız yaşayan kişiler olduğu kanıtlanmadı, aynı zamanda ilk işlerini bulma şanslarının incelere oranla erkeklerde yüzde 5, kadınlarda yüzde 10 daha az olduğu da gözlemlendi. 12.537 İngiliz üzerinde yapılan başka bir çalışma şişman kadınların ve küçük adamların kariyerlerinin başında daha düşük ücretler aldığını onaylıyor. Televizyonda da iri kadınlar erkek meslektaşlarına göre daha ciddi bir ayrımcılığa maruz kalıyor. Araştırmacılar düzenli olarak ekranda görünen 221 tiplemeyi incelediler: İnce erkeklerin oranı, kadınlarda yüzde 69,1'e karşı yüzde 17,5.

 

Sonuç: Eğer şişmansanız ve televizyonda kalıcı olmak istiyorsanız, erkek olmanızda fayda var.

Neden şişmanlanıyor?

​

Obezlerle dalga geçmemek gerekir, çünkü çektikleri sıkıntı gerçektir. Modanın incelik olduğu bir dünyada şişman olmak, egoyu sarsabilecek özbeğenisel yaralar açar. Kendileriyle dalga geçtikleri zaman bile kendilerini derinden kötü hissederler. Şunlar yanlış anlaşılıyor: Zaaflı ya da tembel olarak algılanıyorlar; aslında "sınır vaka" ya da borderline dediğimiz kişilikteki bireylerde rastladığımız, deliliğe epey yakın ani heyecanla dolu sezgileri güçlü kişilerdir. Peki o zaman, aksi yönde toplumsal baskı olduğu halde neden obez oluyorlar diye soracaksınız bana. Beslenme uzmanlarına göre başlıca sebepler, besinsel davranış bozuklukları, metabolik ve iç salgı bezleriyle ilgili sorunlar. İşte en bilindik sebepler:

​

1. Her şeyden önce biyografik sebepler var. Yaşın ilerlemesiyle birlikte kilo alma eğilimi olduğunu unutmayalım. Avrupa'da, elli iki yaşında bin kadında kilo kontrolü üzerinde yapılan araştırma, kadınların yirmi ile elli yaşları arasında ortalama 10,6 kilo aldıklarını gösterdi. Bunun başlıca sorumluları gebelik ve hormonlar, boşanma ve yas daha ziyade zayıflatıyor.
    

2. Kalıtsal etkenler de aynı ölçüde önemli. Örneğin bazı insanlar özellikle şekere karşı hassastırlar. Yine daha önce görmüştük, bu kalıtsallık daha çocukluktan itibaren vardır ve yeni doğan çocukların biberonlarına asılma hızlarından anlaşılır: Normal anne babaların çocukları kararında şekerli mamaları, şekerle doldurulmuş olanlara göre daha büyük bir şevkle yerler, oysa obez anne babaların çocukları çok şekerli sıvılara daha büyük bir sevinç gösterirler. Aynı şekilde, yetişkinlerde, normal biri glükoz lapasına ani bir tiksinti gösterirken, patolojik bir obezin tepkisi kendini çok daha geç gösterir.
    

3. İç salgı bezleriyle ilgili sorunlar obezlik vakalarının sadece yüzde 1'inden sorumludurlar. Buna karşılık metabolik sorunlara (diyabet, hipotiroidi ve Cushing sendromu) sık rastlanır. Obezler de kalori konusunda eşit değildir. Birçoğu yediği şeyleri obez olmayanlara göre daha zor yakar. Bu bozukluk muhtemelen genetiktir, hatta bazı yazarlar "ekonomi geni" diye bir genden bahsediyorlar (thrifty gene). Bu metabolik bozukluklar bazı araştırmacılara önemsiz görünüyor ama günde iki yüz üç yüz kalorilik bir açık oluşturuyorlar. Böylesi bir handikap yılda ondan fazla kilo almaya sebep olabilir.
    

4. Yenilen yiyeceğin miktarı tabii ki önemsiz değildir. Obezler çoğunlukla yemekten ziyade midelerini tıka basa doldururlar. Bu konuda gurmeler ve gastronomlardan ayrılırlar. Onlar aşırı gelişmiş tat duyularıyla donanmış estetlerdir ve muhabbetin olduğu kadar sofranın da tadını çıkarırlar.
    

5. Fizyolojik dengelemin "çıktıları" azaltılırsa ve aynı miktarda yemek yemeye devam edilirse de obez olunabilir. Bunun tipik örneği, yaşları ilerledikçe sportif faaliyetlerini azaltan sporculardır.
    

6. Ortalama nüfustan daha hızlı yedikleri gibi, obezler daha fazla da yerler. Oburluk ve asabi açlıktan mustarip erkekler kadınların uyguladığı şeyleri nadiren yaparlar (kusma, bağırsak ilacı) ve sonunda obez olurlar.
    

İşte, genelde, bu sebeplerle şişmanlanıyor. Bu psikolojik nedenlere, patolojik obezliğe sebep olan yedi tane daha eklemek gerekiyor. Bu sebeplerin hepsi, başkalarına bağımlılık ve özerklik arayışı arasında bocalayan obezlerin çok iyi bildiği, duygusal mesafeyi doğru kurma arayışına bağlı. Yakınlık üzerine yazdığım denemede, Stern'in önerdiği "empatik ussallık" (attunement) kavramında ısrar etmiştik. Başlıca davranış bozuklukları şunlardır:
 

AKTİF OBEZLİK

 

Hızlı kilo artışının sebebi, oburluktan ya da açgözlülükten olsun, fazla yemek yemektir. Ergenlik çağındakiler için yazılmış bir kitap olan Mini Hocker se shoote'ta -dizisi de çekildi- bu mekanizmaya iyi bir örnek var. Tucker adlı bir gencin dilinden, ergenlik çağında obez bir kızın hikâyesi. Onu, gazeteye verdiği ilana cevap verdiği için tanımıştır: "Babam kedim Nader'e evde bakmama izin vermiyor. Onu kim ister?" Dinki kediyi alır. Şişmanlamaya başlayınca kediyi de aşırı beslemeye koyulur. Genç kız gitgide daha da dış hayattan uzaklaşır, çünkü despot tavırlı annesi onunla ilgilenen herkesi uzaklaştırmaktadır: Sadece Tucker ve kız arkadaşını değil, kızla gerçekten ilgilenen tek kişiyi, hikâyenin diğer şişmanı John'u da uzaklaştırmaktadır. Merdivenden inmek bile büyük bir sıkıntı haline gelecek kadar obez olduğunda, Dinki'nin tepesi atar: Uyuşturucu kullandığını belirten afişler hazırlayıp bütün mahalleye yapıştırır. Aslında tabii ki uyuşturucu kullanmaz, ama en azından annesinin mükemmel sosyal imajını sarsmayı başarır. Ve Dinki'nin durumu düzelmeye başlayınca, zayıflamanın etkileri kediye de yansır. Kitap bir başyapıt olmamakla beraber, en azından gençlerin dilinden, istenmediği halde şişmanlanırsa neler olabileceğini anlatmayı beceriyor.

​

PASİF OBEZLİK

 

Bu tipler çoğunlukla sevimlidirler ama kolay etki altında kalırlar ve bir anda sevinçten hüzne geçerler. Diğerleriyle neredeyse ortakyaşar (sembiyotik) haldedirler, bu Apfeldorfer'in hiperempati dediği ve sonunda onları diğerlerine tamamen kapatan bir haldir. Pasif obezler şişmandır çünkü çok yerler ve çok yerler çünkü bunalımın ya da depresyonun kaynağı olan yaşam değişkenlikleriyle cebelleşmeyi beceremezler. Yani gözlerini ve kulaklarını kapayıp, iyi bir yemeğin gerileyen ama aynı anda yatıştıran zevki için midelerini kocaman açarlar.

​

Kırk altı yaşındaki Georges bana gelip yeterince "sertleşememekten" şikâyet etti. Aslında sert olmayan kendisi, bu ilk bakışta görülüyor: On kilo fazlası var, eli de yumuşak ve ölgün. Evcil bir meşgalesi var, babasının devasa pul koleksiyonuna bakıyor. Evinde her şey elinin altında: Nadir oral seksler ve mekanik bir şekilde mideye indirdiği tatlılar ve meyvelar karşılığında artık sadece arada bir okşadığı karısı... Avcı güdüsü onda kesinlikle yok, ne işinde, ne cinsel, ne de besinsel hayatında; her şeyi "armut piş, ağzıma düş" şeklinde yaşıyor. Muhtemelen annesiyle, babasının mirası konusunda bir kavgayla kesilen ilişkisi sorunun merkezini oluşturuyor. Kavgayı mahkemede kazandı ve mali güvenliğini kurtardı ama kavgacı girişimini duygusal planda pahalı ödedi.

 

Ve macerayı yaşadıktan ve bir lokanta satın alarak yaşamın zorluklarıyla yüzleştikten sonra evine çekilmeyi seçti. Kendini önce bir odayla, sonra da sanki dölyatağında oturur gibi her gün oturduğu bir koltukla sınırladı. Georges orada bütün güdülerini boşaltabiliyordu. Diyet uzmanının onun için yapacak hiçbir şeyi yoktu, en azından karısı yerine kendini yemek biberonuyla doldurma fikrini tercih ettikçe. Pasif obezlik vakasında, sonunda mide kalpten daha önemli bir hale gelir.

 

Ve Georg Groddeck, kabızlık üzerine yazdığı denemede insanın ikiye değil üçe bölündüğünü söylerken haklıydı: Kafa, kalp ve mide.

​

Midenin böylesine önemli olması, bize, Rabelais'nin insan vücudunun iç bölümünü yüceltmek için gösterdiği çabayı hatırlatıyor. Platon'un felsefesinde midenin altı ve cinsel bölgeler gizli kalırken, Rabelais grotesk sayesinde gizi çözdü. Ve Marquis de Sade'nin erotik gezileri terörle biterken, Rabelais'ninkiler hep büyük bir kahkahayla sona erdi. Pantagruel'in hasta midesi, mitik kişiliği, ihtiyatlı bir şekilde iç organları arasında yer değiştiren bir mağara bilimci ordusu tarafından, Ali Baba'nın mağarası gibi keşfedildi.

​

Mide aynı zamanda Zola'nın da bazı romanlarının ana ögesidir. Le Ventre de Paris'de Florent yaşamı Halles'deki satıcılardan öğreniyor. Germinal'de, kitabın kahramanı Étienne Lantier madende çalışıyor ve orada durmadan diri diri yemek ve yenmek mitini üretiyor. Petit Poucet'in hikâyesinin çocuklar üzerinde oluşturduğu heyecanın da gösterdiği gibi, yutmak ısırmaktan daha arkaik bir eylem: Isırmak aktif bir iradeyi içeriyor, yutmak daha ilkel mekanizmalara gönderme yapıyor. Yaşam kalpten değil mideden doğar, tarih ve yazarlar bunu söylüyor. Ve bunun tersini söyleyecek olanlar da obezler değil.

​

STRES OBEZLİĞİ

 

Çeşitli deneyler, belli bir stres derecesine tepki olarak da şişmanlanabileceğini gösteriyor. Bu konuda insanla fare birbirlerine benziyorlar. Eğer, mesela, bir laboratuvar faresinin kuyruğuna düzenli olarak iğne batırılırsa, küçük hayvan kendisini çılgınca yemeye iten bir uyarı halinde bulur. Analog bir deneyde, yetersiz ışıklı ve çok gürültülü bir odaya yerleştirilen birkaç kobay insana çözülmesi imkânsız bir puzzle verildi. Daha sonra yemek sunuldu ve görüldü ki, stres, obezlerin, özellikle de kadın obezlerin normale göre yüzde 25 daha fazla yemesine sebep oldu. Başka bir çalışmada hastalara, evlilik, boşanma, bir yakınlarının ölümü gibi stresli olayların kilo artışına sebep olup olmadığı soruldu.

 

Normal kilolu hastalarda yüzde 9'a karşılık obezlerin yüzde 79'u "evet" dedi. Stres, yoğunluğuna göre değişen bir rol oynuyor. Biraz stres iştah açarken, fazlası kesiyor. Bu sebeple modern diyet merkezleri düzenli olarak rahatlatma tekniklerini kullanıyor.

​​

İNTİKAM OLARAK OBEZLİK

 

"Arkadaşım beni tamamen yok etmeden." Yirmi altı yaşında genç bir kadın olan Philippine bana yardım istemeye geldiğinde cümlesini bu sözlerle tamamlamıştı. Gece derslerine giderek biraz daha fazla serbestleşmeye çalıştığından beri, erkek arkadaşı Marc gitgide daha da kötü ve sahiplenici bir hale gelmişti. Çok ihtiyacı olan şefkati ondan esirgeyip, onu aşağılamak için ters ilişki kuruyordu. Böylece Philippine itkisel olarak yemeye başladı ve birkaç hafta içinde seksen altı kiloya ulaştı.

​

Ona bakıyorum. Güzel bir yüzü ve iletişime susamış kocaman siyah gözleri var, ama boyundan aşağıya bakınca, vücudu bir ponçonun altına gizlenmiş ve insanın aklına ancak piramitsi bir biçim geliyor. Bu arada, Philippine obezliğinden bahsetmediği için, ben de öyle yapmaya karar verdim. Bu şekilde, obezliğini bundan hiç bahsetmeden iyileştirecek ve iki yıl sürecek işbirliğimizin temelini atmış olduk. Kilosuyla ilgilenmek yerine, birlikte yaşayan anne babanın bu tek kızının hikâyesini dinledim: Zayıf ve hasta babası, annesi elleri sürekli yakasında, ikisi de Philippine'e en ufak bir serbestlik alanı tanımamışlar. Anneyle babanın çok fazla birbirini tutması, çocukların normal Oedipus üçgenlerini kurmalarını engelleyen bir fenomen oluşturur. Ve tabii, Philippine uslu, itaatkâr ve ailesini memnun etmekten hoşlanan bir kız olarak büyüdü. İyi arkadaşlarla iyi bir öğrenci.

​

Bunların arasında Marc da var, o da iyi bir ailenin çocuğu. İlk cinsel birliktelikleri çok şehvetli geçmedi ve birlikteliğin tek sebebi hayır demeyi tercih etmemekti. Philippine uyarıldı ama orgazm olmadı. Babasının kalp hastalığı kafasını çok meşgul ediyordu - iki yıl sonra öldü. Doymak bilmez bulimiasının başlangıcı bu ilişkisel dengenin kopmasına rastlıyor. Philippine'i hava değişikliği için Cenevre'ye yollarlar. Orada kuzenlerinde kalır ve siyaset bilimi okur.

 

Yemek yemek, babası ve erkek arkadaşıyla duygusal ilişkisinin kopmasını telafi eden bir şeydir. Tabii obezliğinin tek sebebi bu değildir. Buzdolabında duran razzialar, ona gerçekliği kontrol ediyorum yanılsamasını getiren, savunmacı bir eylemcilik biçimini çağrıştırmaktadır: Beklemekten ve gelecekten kaygılanmaktansa, yemek yemek daha iyidir. Yaşamın öngörülemez şeylerini keşfetmesi için Philippine'in babasının ölmesi gerekmiştir. Kendisini altın bir kafeste korumayı başlıca kaygı haline getirmiş bir aile tarafından, hep bu gerçeğin uzağında tutulmuştu. Ailesiyle birlikte yaşadığı yıllar boyunca, Philippine sürekli rüyasında boşluğa düştüğünü görmüştü. Piramitsi bir biçim almaktansa dengesini kaybetmekten korktuğunda, insan bundan daha güzel bir gösteri bulabilir mi?

​

İçbükey olmaktan çok dışbükey olan obez görüntüsü, cinsel kimliğinin eril eğilimini güçlendirmeye yarar, böylece dişi kırılganlığını telafi edebileceği üniversiteye gidebilir. Bu genç kızın cinsel hayatını izlemek onun kişisel evrimini anlamamızı sağladı. Büluğ çağının başında, Philippine arada bir mastürbasyon yapıyordu ve bundan hep güçlü bir suçluluk duyuyordu. Ardından orgazm tecrübesini yaşadı ama sadece klitoris orgazmını. Philippine vücudunun dışbükey imajını içbükey imaja çevirmeyi becerene kadar vajinası kapalı kalacaktı.

​

Değişiklikler yavaş yavaş ortaya çıkmaya başladı, ama ne zaman ki kendi aktif rolünü koruyarak benim sözlerimin içine işlemesine izin verdi, hız kazandı. Bu genç kızın duygusal hayatı, karşılaştığı, baştan çıkardığı sonra da tatmin olamadığı için terk ettiği erkeklerin cesetleriyle dolu bir savaş alanı gibi. Orada rehber arayışındaki eski bir uyuşturucu müptelasına, anne arayışındaki bir İtalo-Amerikalı diplomata, arabalı, kadınlı ve erken boşalan bir playboya rastladık. Philippine'le yaptığımız bu çalışma bana, bunalıma girmiş erkeklerin ne kadar çeşitli olabileceğine dair çok şey öğretti.

​

Terapinin bitmesinden iki yıl sonra, Philippine beni düzenli olarak haberdar etmeye devam ediyor. Evlendi, mutlu bir çiftler ve bir çocuğu oldu. "Sizi televizyonda gördüm" diye yazdı, "ve çok iyi olduğunuz hissine kapıldım. Eğer şimdi beni görseydiniz, nasıl zayıfladım inanamazdınız, çocuğum beni nasıl mutlu etti."

​

Gerçekten inanamadım: Philippine sonunda obezliğinden bahsediyordu. Terapiye en büyük engel, tam da şişmanlığını cezai ve mazoşist bir şekilde kullanmasıydı. Duygularını ifade etmeye pek alışık olmadığından, Philippine hasta babası için bir duygu ya da kendisini boğan annesine karşı bir düşmanlık duyma hakkını asla kendinde görmemişti. Bu volkanı içine atmıştı ve obezliği de buna yardım etmişti. Şişmanlamak bir intikamdı: Hem hatalarının cezasını çekmesine, hem de tatmin olmasına yardım ediyordu. Vücudunun "gıdayı dışkıya çevirdiğine" inanan Philippine, sonunda, çocuğu sayesinde kendi içi hakkında daha mutluluk verici bir anlayış bulabilmişti.

​

PSİKOSOMATİK OBEZLİK

 

Hilde Bruch'ten Philippe Jeammet'ye önemli beslenme uzmanlarının dikkat çektiği gibi, obezliğin temel sebeplerinden biri duygularla heyecanın karıştırılmasıdır. Bağırsal heyecanları algılamakta çok yetenekli olan obezler daha ince duyguların yankısına sağır gibidirler. Onlar için yemek yemek sadece bir yaşam tarzı değildir, aynı zamanda kendilerini ifade etme biçimleridir. Bu yüzden bu sınıftaki obezler açlıklarını besinsel bir olgu olarak algılayamazlar. Açlık, tansiyon ve sinir birbirine karışır; saldırganlıkları kolayca açgözlülüğe dönüşebilir. Psikosomatik tıp "aleksitimik tipler"den bahseder, yani duygularını ayırt edemeyen tipler.

​

PROVOKASYON OBEZLİĞİ

 

Delphine'in, hayatı sadece flört ve ayartmadan ibaret olan güzel ve çekici bir annesi var. Genç kız, diplomat babası evde yokken annesinin sevgilileriyle evde buluştuğunu fark ettiği zaman fazla yemeye başlamış. Delphine ergenlik çağında kırılgan bir insan olarak çarçabuk dubaya dönüşüverdi. Doktorunu bile yanılttı: Doktora göre, sadece annesinden biraz uzaklaşmak istiyordu. Aslında, Delphine başka iki hedefe ulaşmıştı: Bir taraftan, en azından birkaç hafta annesini kendisiyle ilgilenmek zorunda bıraktı; diğer taraftan da, utanmadan caka sattığı çirkin obezliği sayesinde, annesinin baştan çıkarıcı imajını yerle bir etti. Ve sevgililerinin birçoğu bu sebeple kadından uzaklaştı.

​

ÖZGÜRLÜK ALANI OLARAK OBEZLİK

 

Yasaklar ve konformizmle dolu bir dünyada, obezlik anarşik bir isyan boyutuna bürünüyor. Apfeldorfer'in anlattığına göre, "Madem şişmanım, yarısı kadar olsam ne fark eder!" diyor Julien. "Ve sıradan bir şişman olmadığıma göre, geçtiğim zaman herkes bakıyor." Obezlik hem bir gettoya hapsedebilir, hem de köprü olabilir. Sirklerdeki sakallı kadınlar gibi. Ve obez zayıflaması gerektiğinde, kilo kaybetmeyi düşünür ama aynı anda diğerlerinin kendisine bakmasını sağlayan anti-konformizmini kaybetmekten de korkar.

​

Çift ve obezlik

​

Yolanda Cenevre'de oturduğu şu sıralarda, serinkanlılıkla geçmişe bakmaya başlıyor ve আসলে formuna bu kadar çok dikkat ederken, nasıl kırk yedi yaşında doksan beş kilo olacak kadar şişmanladığını anlamayı beceriyor. Her şey, Bulgaristan'da, İsviçre'deki kocasının yanına gelebilmek için vize almayı beklerken, üç yıl içinde oldu. Yolanda bir yandan yalnızlığın sıkıntısını ve bir gün kocasına ulaşabileceğinden duyduğu kuşkuyu atmak, bir yandan da şişmanlığının yalnızlığından faydalanmak isteyen bir aile dostunun girişimlerini püskürtmesine yardım ettiği için yediğinin farkındaydı. Şişman olmak onun için bir savunma gibiydi.

 

Ama bugün, tabii ki kocası için, ama aynı zamanda kalp damar komplikasyonlarından endişe eden doktoru için tavır değiştirmesi gerekiyor. Ama kötü alışkanlık çetin ceviz çıktı ve Yolanda yardım istemeye geldi.

​

Onun da vakası tek değil. Sık sık, çok çekici ya da baştan çıkmaya çok meilli olma korkusuna bağlı zayıflama isteksizliği gibi durumlara rastlanır. Obezler beğenilmekten korktuklarından değil, daha çok kalın yağ tabakalarının altına yerleşmiş gerçek doğalarının ortaya çıkmasından endişe ediyorlar. Terapi sırasında, zincirinden boşalan cinselliklerinin özgürleştiğini görmekten korkuyorlar. Bunu engellemek için yemeye devam ediyorlar. Ya da tam tersine, yine oburluğa gömülüyorlar çünkü o kadar korktukları cinsellikleri korktukları kadar zincirinden boşalmıyor; yani zayıf ya da şişman, derinde hiçbir şey fark etmiyor.

​

Apfeldorfer'in hastası Blandine'in vakasında olduğu gibi, sorun ilişkisel türde de olabilir. Blandine evliliğinin ilk yılında yirmi kilo alıp, bir yetmiş boya doksan sekiz kilo haline geldi. Terapi sırasında bu yirmi yedi yaşındaki genç kadın sıkıldığını ve kocasının, üstelik kendisini aldatan kocasının erken boşalmasından dolayı yoksunluk çektiğini itiraf etti. Kocası bu arada, kendini muayene ettirmeyi kabul etmiyor ve çokeşli maceralarını haklı göstermek için karısının obezliğini açık açık kullanıyordu: "Sen zayıfladığında tekrar sevişmeye başlayacağız" diyordu ve Blandine buna inanıp her tür cinsel teması reddetmesini doğal karşılamaya başlamıştı. Şişman olma olgusu onu, kocasının iyileştirmesi gerektiği bir hasta konumuna getirmişti. Ve ilişkileri geriye doğru gidiyordu.

​

Ama dişiliğin "piramitsi" imajı adına obez kadınlardan hoşlanan erkekler de vardır; Botero'nun eserleri buna şahitlik ediyor. Şişmanlar çoğunlukla, bütün ihanetleri, bütün reddetmeleri ve başka küçük sado-mazoşist oyunları kabullenmeye razı olacak ölçüde, fiziklerine rağmen kabul gördüklerinin bilincindedir ve minnettardır. Obez, kendinden daha yüksek bir konuma yerleşmiş arkadaşının vasıtasıyla var olur. Gerçek bir etek avcısı olan Jean-François bu mekanizmayı gayet iyi biliyor. Kadınlara kur yapacağı zaman, en çekici olanları arkadaşına bırakıyor: O, tombul olanları tercih ediyor, çünkü asla hayır demeyeceklerini biliyor.

​

Bu gibi durumlarda zayıflama tedavisi, çifti bağlayan sözleşmeyi feshetmek anlamına geliyor. Obez eşinin gamsızlığından dolayı kendini suçlasa da ("Hepsi ben şişmanım diye!"), bir kere zayıfladıktan sonra eşinin gerçek ilgisizliğinden başka bir şey gözlemleyemez. Bunu kabullenmek bazen çok güçtür ve çoğunlukla rejimleri başarısız kılan budur. Başka koşullarda, çoğunlukla fazla güzel ve fazla bağımsız bir karısı olacağı korkusuyla, eş rejimi sabote eder. Bütün bu sebeplerden dolayı, bir obezlik sorunuyla karşılaşıldığında, öncelikle çiftin ilişkisi hakkında bilgi edinmek tercih edilmelidir.

 

Öyle durumlar olabiliyor ki, bazı insanlar eşlerine haklı çıkma keyfini yaşatmamak ve bu yolla özerkliklerini korumak için bile şişman kalmak isteyebiliyorlar. Otuz yaşında bir kadın olan Sophie, kocasının kendisine yakıştırdığı obje statüsüne karşı isyanını şişmanlayarak gösteriyordu. Gerçekten de, kocasının pek takdir etmediği şişmanlığı, karı-koca hizmetçiliğinden kurtulmasına yardım ediyordu. Ayrıca, obezliği başka erkeklerin cesaretini kırıyor, sadece cinsel olmayan, dolayısıyla idare etmek için fazla komplike de olmayan ilişkiler kurabilmesini sağlıyordu.

​

Cinsellik ve yuvarlaklık

​

Amerikalı psikiyatrist Henry Jordan'ın kusursuz bir biçimde açıkladığı gibi, cinsel ve besinsel düzensizlikler kökenlerini çoğunlukla oral kişiliğin derinliklerinde bulurlar. Percy Adlon'un güzel filmi Zuckerbaby, oburluğun nasıl bir baştan çıkarma aracı haline geldiğini gösteriyor: Bir cenaze işleri acentesinde çalışan filmin kahramanı Marianne, şekerler sayesinde bağlandığı obur ve iri yarı vatmanla karşılaşana kadar kimsenin umurunda bile değildi.

​

Obezlerin cinselliği, ortalama kiloda olanlardan hiç farklı değildir, hatta bazen zayıflardan daha ışıltılıdır. Rejimde olanlarda, doğrudur, bazen bu çileci bileşen yeme arzusunun noksanlığını cinsel isteksizlikle bir araya getirir, ama, genelde davranış çok fazla değişmez. Ergenlik çağındaki on altı obezle bir grup ince kızın davranışlarını karşılaştırdığımızda, kayda değer hiçbir farklılığa rastlamadık. Ve yüzde 20'lik bir kilo fazlası olan 475 kadın üzerinde gerçekleştirilen bir çalışma da tamamen aynı sonucu verdi. Bu arada, vücut yoluyla zevk vermek ya da almak söz konusu olduğunda, kendi fizikleri üzerine fazla özeleştiri yapmalarının bazı sorunlar doğurduğu ortaya çıktı.

 

Ergenlik çağında olanlar diğerleri gibi sevişiyor fakat iç çamaşırlarını çıkarmayı reddediyorlar ya da ışığın söndürülmesini istiyorlar.

​

Cinsel düzen sorunlarında özgüven kilodan önce geliyor. Bazı pozisyonlarda sevişmenin zorlukları, simgesel değerleri görmezden gelinmese bile çabuk aşılıyor. Obez erkeklerin oral seksi sevmelerinin tek nedeni yatakta hareket etme güçlüğü çekmeleri değil, psikolojik edilgenliklerini aşmaya da her zaman istekli olmuyorlar: İtiraf edilmeyen bir paşa sendromu. Rejime girdikleri zaman obezlerin, fizyonomilerinde meydana gelecek radikal değişiklikten korktuklarını unutmayalım. Bazıları cinsel arzularının kontrol edilemeyecek düzeyde artmasından korkarlar. Diğerleri ise vücutlarının ya da cinselliklerinin kontrolünü kaybetmekten ürkerler. Bu yüzden asla vücut ve kişilik için çok şiddetli, hoyrat rejimleri kendilerine dayatmamaları gerekir.

​

İmajın yeni fiziksel görünüşe uyarlanmasında çoğunlukla bir psikoloğun yardımı gereklidir. Gerçekten, birkaç kilo kaybetmek ya da estetik cerrahinin yardımını almak vücudun olumsuz imajını silmeye yetmez. Hastalarımdan biri, Sabrina, müdahaleden sonra da eski demode kıyafetlerini giymeye devam ediyordu, makyaj yapmıyordu ve asla kuaföre gitmiyordu. Vücudunu bilinçsiz olarak eleştirmeye devam ediyordu ve değiştiğine inanmıyordu. Bir psikolog onun kendine güvenini yeniden kazanmasına yardım etti ve çekici olmasını sağladı.

​

Dr. Alain Golay (obezlik konsültasyonu) ve Véronique Jagstaidt (seksoloji bölümü) tarafından Cenevre'de 20 ila 50 yaşları arasında otuz obeze karşılık aynı kültürel seviyede bir kontrol grubuyla yapılan araştırma, Bay O (obez) ile Bay NK'nın (normal kilolu) robot resimlerinin çizilmesini sağladı. Eğer Bay O obez olduysa, çok yediği ve bunu yapmadan duramadığı içindir. Aynı zamanda, yemekler arasında şekerli gıdaları atıştırmayı sevdiği ve bir pastayı yemeğe başladığında, duramadığı içindir.

Her halükârda, oburluktan çok stresten dolayı Bay O bu besinsel düzensizliği ediniyor. Ani açlıklar öyle bir şişman yaratıyor ki, tam da mutsuz kardeşleri gibi, mayo tecrübesinden korkar oluyor. İleri çıkan göbeğinden, cinsel hayatı zarar görecek kadar utanıyor.

 

Bay NK'nınkilere göre üçte bir oranında azalan cinsel ilişkilerinden sızlanıyor ve bu alanda genel bir tatminsizlik bildiriyor. Acı veren erotik bir zavallılığın düşselleştirilmesi şeklinde beliren istek sorunlarından, Bay NK'nınkilere göre sıklığını yitiren ereksiyon ve mastürbasyon sıkıntılarından şikâyet ediyor. Bay O, Bay NK'nın tersine, münhasıran heteroseksüeldir, Bay NK'nın cinsel merakı bazen hayaller ve düşler biçiminde "homoseksüel bir baskın"a uğrayabilir. Hatta Bay NK'nın kendini bazı kolej ya da vestiyer tecrübelerine bıraktığı vakidir.

​

Bay O için, bir kadının ileri gitmesi ve cinsel inisiyatifi eline almasında hiçbir sakınca yoktur, oysa böyle durumlarda Bay NK kendini rahatsız hisseder. Genel olarak, toplumsal ya da cinsel saldırganlık yoksunluğu Bay O'da belirleyici bir özelliktir. Ama edilgenliği, Bay NK gibi cinsel bir performans iştahsızlığına ya da bir erken boşalmaya göre bir tavır belirlemesini engeller.

​

Sonuçta, her alanda bayağı uyuşuk olan Bay O, sürekli kış uykusunda olduğundan kendini çoğunlukla olduğu gibi kabul eder ve Bay NK'dan daha fazla bunalmaz. Kendinden geçmek ya da sığınmak için aradığı şey alkol değildir (Bay NK'nın tersine), ama başka bir bağımlılığı vardır: Yemek.

​

​